Zwitserland heeft een van de meest ingenieuze spoorwegnetten, de trein is er zoveel meer dan een gewoon vervoermiddel. Het is een venster op de wereld in een land waar de landschappen als in een National Geographic documentaire voorbijschuiven, waar smaragdgroene alpenweides scherp afsteken tegen besneeuwde bergtoppen. Met de trein reizen is slow travel op z’n best in Zwitserland, waar elke overstap perfect verloopt en het woord stiptheid is uitgevonden. Onderweg zijn wordt op deze manier even opwindend als de bestemming zelf.

Grand Train Tour of Switzerland: reizen wordt een deel van de beleving.

De hele Grand Train Tour is meer dan 1200 km lang en bestaat uit trajecten met verschillende spoorlijnen zoals o.a. de Glacier-en de Bernina express. Door de jaren hebben we al enkele stukken van die Tour gedaan, deze keer pikken we er een viertal bestemmingen uit. Vanuit België kan je tot de Zwitserse grens soms aardig wat treinvertragingen opgelopen, maar gelukkig halen we onze aansluiting in Basel naar Bern. Vanaf nu valt de stress weg en loopt alles letterlijk en figuurlijk op wieltjes. Want hoe ingewikkeld het Zwitsers spoorwegnet ook is met berg-en tandradtreinen, brede en smalle sporen, het woord vertraging moet hier nog uitgevonden worden.

Kramgasse (o) - Kindlifresserbrunnen op Kornhausplatz (b).

De Bernse babyvreter. Hoofdstad Bern stond niet meteen op ons verlanglijstje, maar dat bleek eerder al een vergissing. Een tweede keer bevestigt dat alleen maar. Het oude centrum is met reden Unesco Werelderfgoed en heeft iets unieks met de bijna 6 km arcades en enorme fonteinen met vaak uitgesproken beelden die vooral de Kramgasse kleur en status geven. Een van die fonteinen is de babyvreter, de Kindlifresserbrunnen, een reus die babies opeet. Er bestaan veel legendes over, maar de meest aannemelijke is dat hij als waarschuwing diende voor ongehoorzame kinderen. Hij staat op de Kornhausplatz, net om de hoek van ons hotel Kreuz, in het hart van de historische stad. 

Al sinds 1513 leven er beren Bern.

Bern tegen de Berner Alpen.

Eens diep inademen. Onze gids brengt ons via het imposante Bundeshaus naar de gotische Berner Münster, met zijn 100m de hoogste kerk van het land. Achteraan in de terrasvormige tuin kijken we vanop 31,5m uit op de Aare, met in de verte de Alpen in Berner Oberland. De 6 km gaanderijen, waar we onbeperkt aan windowshopping doen, beschermen niet alleen tegen regen maar ook tegen de zon. Typisch zijn de schuin aflopende kelderdeuren, ooit waren daar meer dan 200 wijnkelders in gevestigd. Er werd ontzettend veel wijn gedronken. Die kelders zijn nu vaak cafés, restaurants of nóg meer winkeltjes. Een van die gezellig bars is ‘Die Bar’ in de Kramgasse. In dezelfde straat staat het huis van Albert Einstein, het is niet groot, maar het museum over hem dat er nu is gevestigd is echt een aanrader. Hij woonde en gaf les in Bern van 1902 tot 1909, het zou hier zijn dat hij zijn beroemde relativiteitstheorie bedacht. ‘Adem maar eens diep in,’ zegt de gids lachend, ‘wie weet is zijn genialiteit besmettelijk.’ 

Zytglogge, de iconische 15e eeuwse klok.

Het meest iconische monument van Bern is de Zytglogge, de stadspoort slash klokkentoren uit de 15^de eeuw. ‘De onze is van 1405 en is dus 5 jaar ouder dan die van Praag,’ zegt de gids trots. Wij hebben ze alletwee gezien en hebben niet echt een voorkeur, want beiden zijn vernuftig én entertaining. Om het uur start het mechanisme met dansende figuurtjes, waaronder een aantal beren, what else? We struinen een hele middag door de stad en schuiven dus met een aangewakkerde eetlust onze voeten onder tafel in Röschtigrabe, een restaurant waar, zoals de naam zegt de specialiteit rösti is. 

De Aare is het kloppende hart van Bern.

Kapellbrücke.

Kambly Erlebnis.

De koekjesexpress. Ons uiteindelijke doel vanochtend is de Kambly Erlebnis in Trubschachen, die we bereiken met de Koekjesexpress. Kambly is de bekendste Zwitserse koekjesfabriek, een paradijs waar zowel zoetekauwen als mensen zoals wij, die meer naar zout neigen, ongelimiteerd kunnen proeven. Wij leren er ook onze eigen chocolade Matterhornkoekjes maken. Het resultaat mag gezien én geproefd worden. Kambly Erlebnis is, zoals de naam het zegt, een totaalbelevenis, inclusief lunch. Terug in Bern hebben we nog de hele namiddag om de stad verder te verkennen. Wat rondstruinen in het oude centrum, een glas wijn drinken in de oergezellige Klusterli Weincafé, vlakbij het Berenpark en het origineelste restaurant van Bern, waar we dineren, de ‘Altes Tramdepot’, uitkijkend op de rivier. 

Bern by night.

Ze brouwen er hun eigen bier en serveren er typische Zwitserse kost. Bern is in verschillende niveaus gebouwd met een aantal spectaculaire uitzichtpunten, waarvan de Rosengarten de kroon spant. Vanaf het restaurant zijn we er slechts een flinke klim van verwijderd. We hebben er een zicht op alle highlights van de stad en de Aare rivier, het kloppende hart van Bern, die het historische centrum lijkt te omarmen. De zonsondergang heeft hier net dat tikkeltje extra magie.

La jonction, de samenvloeiing Arve en Rhone.

Met een tuktuk door Genève. Volgende stop: Genève. Ook tijdens deze treinreis niks dan mooie landschappen. In eerste klasse is het erg rustig, we hebben er een wijds zicht op de bergen en tenslotte het immense meer van Genève dat erg belangrijk is voor het sociale leven in deze prachtige stad aan het water. Behalve het meer vloeien er ook nog twee rivieren door de stad, de Rhône en de Arve. Genève voelt anders aan dan de rest van Zwitserland, internationaler, iets kosmopolitischer. Maar tegelijk is het ook verrassend laid back dankzij al dat water. De bergen die ons ook hier omringen delen het decor met elegante boulevards, internationale instellingen en terrassen die uitkijken over het glinsterende Lac Léman, zoals het aan de Franse kant wordt genoemd.

Het hoofdkwartier van de Verenigde Naties op Place des Nations.

Leuk is dat we de stad vanuit een tuktuk ontdekken. Tuktuks veroveren langzaamaan het westen, maar Welo heeft een onverwacht extraatje voorzien. Terwijl we op deze leuke manier aan sightseeing doen, krijgen we een heerlijke lunch geserveerd. De chauffeur laat ons het hoofdkwartier van de VN zien op Place des Nations met een immense stoel op drie poten (The Broken Chair), die de vele mensen die ledematen verloren tijdens internationale conflicten symboliseert. We rijden ook langs de beroemde bloemenklok, aan de rand van Le Jardin Anglais, die elk seizoen van uitzicht verandert en dat allemaal terwijl we lekkere Midden-Oosterse gerechtjes degusteren. Het leukste deel is wanneer we de historische stad binnenrijden en we stoppen aan de Promenade de la Treille, een gezellig plein met een leuk terrasje tussen de vele bomen en de langste historische houten bank ter wereld, 120 meter, van waaruit je een mooi uitzicht hebt over de stad en dat al sinds 1767.

"Genève voelt anders aan dan de rest van Zwitserland, internationaler, iets kosmopolitischer en tegelijk laid back."

Gezelligheid troef op Promenade de la Treille.

Het protestantse Rome. We tuffen verder met onze tuktuk langs de Reformers Wall, want Genève staat bekend als het protestantse Rome. Johannes Calvijn maakte in 1541 van de stad het spirituele en intellectuele centrum van het Calvinisme. Er hangt een hele andere vibe dan in Bern. Water, cultuur en gastronomie (meer dan 11 restaurants met Michelinsterren) vormen de drieëenheid die de stad aantrekkelijk maakt. Voeg daar nog de internationale allure aan toe, en je hebt Genève perfect samengevat. Een onverwacht mooie spot is La Jonction, waar we vanop een brug de blauwe Rhône en de grijsgroene Arve zien samenvloeien. 

Met kajaks naar le Jet dEau, de beroemde fontein van Genève.

Het kleurverschil is enorm, ze lopen nog even contrastrijk naast elkaar tot ze uiteindelijk versmelten. Aan de andere kant van de stad vinden we de Jet d’Eau, dé blikvanger van Genève. Het water wordt 140m hoog de lucht ingespoten en trekt al van heel ver de aandacht. Wanneer we beslissen om de fontein van dichterbij te bekijken met een kayak van Rafting Loisirs, is de grootste uitdaging om droog te blijven. Laten we besluiten dat het een verfrissende activiteit is. Tot slot doen we nog een rondje chocolade proeven met de Geneva Choco Pass. Er zijn meer dan 30 meester chocolatiers in deze stad, daar kunnen wij Belgen het zelfs niet van halen.

"Johannes Calvijn maakte in 1541 van Genève het calvinistische Rome."

David Sossauer - Domaine des Pendus.

Wijn, het perfecte Zwitserse souvenir. Het is verbazend, eenmaal buiten de stad, hoe snel we in de natuur en de wijngaarden terechtkomen. Omdat een wijnproeverij in Zwitserland niet mag ontbreken, bezoeken we David Sossauer van 'Domaine des Pendus' in Satigny, dat qua oppervlakte en aantal wijnmakers (22) een écht wijndorp kan genoemd worden. Zwitserse wijnen zijn heerlijk en daar vormen die van David geen uitzondering op. Hij heeft niet echt wijn in de genen zitten maar dronk wel zijn eerste slok wijn op zijn 13^de  en was meteen verkocht. Zijn vader kweekte druiven voor coöperatieven, maar David is de eerste echte wijnmaker in de familie. 

Domaine des Pendus.

Hij is super gepassioneerd en heeft de wereld afgereisd om kennis op te doen, nieuwe inzichten en moderne technieken te leren en dat laat z’n sporen na. David maakt zomaar even 14 wijnen, zowel rode als witte en zelfs oranje wijn, wat de laatste jaren erg populair is geworden. We proeven dan ook een paar pure pareltjes, maar voor ons steekt de chardonnay van 2024 die enkele maanden op hout gerijpt is er bovenuit. Helemaal onze dada, zo hebben we meteen het perfecte souvenir. Eten doen we in de gezellige bistro ‘Café de Peney’ op slechts enkele stappen van de wijngaard, waar er ecologisch verantwoorde gerechten op tafel komen die bovendien heerlijk zijn. Het is er erg rustig en gezellig. Vannacht slapen we in Hotel Rotary Geneva. We zijn behoorlijk moe, dus het Geneefse nachtleven laten we voor wat het is.  

"Het is verbazend hoe snel we vanuit de stad in de natuur en de wijngaarden terechtkomen."

De wijngaarden van Lavaux zijn een lust voor het oog.

De Glacier Express. Vandaag treinen we met de beroemde Glacier Express, die Zermatt met St. Moritz verbindt, naar Brig. En we beseffen meteen waarom hij beroemd is. We rijden o.a. voorbij de werelderfgoed wijngaarden van Lavaux die elegant in het meer lijken te glijden. Enkele jaren geleden reden we er nogdoor met de fiets. Ook hier niets dan prachtige landschappen die mekaar constant de loef af steken. We stappen af in Brig, een charmant historisch stadje, waar David, een Belgische gids, ons dit keer opwacht. Hij is hier zijn hart verloren en kent de hele Aletsch gletsjer area als zijn broekzak. Hij vertelt dan ook leuke verhalen en weetjes die blijven hangen. Brig is klein maar erg gezellig, we lopen tot aan het 17^de eeuwse kasteel, Stockalper Schloss, dat bewoond werd door een van de rijkste en meest invloedrijke handelaars van de Alpen, Kaspar Stockalper. Hij werd schatrijk met de handel van zout. Het kasteel met de besneeuwde pieken op de achtergrond is een indrukwekkend uitzicht.

"Het  Stockalper Schloss met de besneeuwde pieken op de achtergrond is een indrukwekkend uitzicht."

Brig.

"De intussen wereldberoemde cordon bleu werd in 1818 uitgevonden in Brig."

Nooit een vervelend moment op een Zwitserse trein.

De grootste gletsjer van de Alpen. Het is warm ondanks de hoogte waar we ons intussen bevinden, maar ons doel ligt nog een stuk hoger. We nemen een kabellift naar het viewpoint Hohfluh op 2227m om de Aletsch gletsjer in al zijn glorie te bewonderen. De gletsjer, die 20 kilometer lang door het hart van de Zwitserse Alpen kronkelt, oogt van op afstand als een enorme ijsrivier die zich al duizenden jaren een weg baant door de hoge toppen. De diepe scheuren in het ijs, de grijze morene en de bergpieken errond vormen een uniek decor dat voortdurend verandert. 

Aletsch gletsjer.

Het besef dat de gletsjer leeft en koppig millimeter per millimeter door dit wondermooie landschap schuift, is heel bijzonder. Maar het is tegelijk erg confronterend want hij trekt zich ook steeds meer terug, hij wordt elk jaar ongeveer 50m korter en ook de dikte neemt af. We zijn getuigen van een ontzettend mooi en indrukwekkend natuurfenomeen dat gevormd werd gedurende duizenden jaren en vandaag sneller dan ooit verandert en ooit zal verdwijnen als we niet ingrijpen. Hier worden we stil van.

"Het besef dat de Aletsch gletsjer koppig millimeter per millimeter door dit wondermooie landschap schuift, is heel bijzonder."

Maria zum Schnee, Betmeralp.

Tijd om echt te kijken. Na een hike naar Betmeralp, waar het populaire en super romantische huwelijkskerkje (1697) Maria zum Schnee staat, in een omgeving die alle romantische zielen doet dromen, nemen we de postbus naar Fieshertal. Hier voelt het alsof alles een versnelling lager gebeurt, bloemenweides, een kabbelend beekje, houten chalets en enkele schaapjes met op de achtergrond het geluid van koeienbellen. Het is het berglandschap maar ook de stilte die het bijzonder maken. We slapen in het Aktiv-und Genusshotel Alpenblick met een spa en een goed restaurant. Het zijn soms dit soort dorpjes waar weinig gebeurt buiten het skiseizoen, maar waar je de tijd krijgt om écht te kijken. En hotel Alpenblick geeft ons precies wat het zegt: onze laatste blik op de Alpen.

"Het Maria zum Schneekerkje staat in een omgeving die romantische zielen doet dromen."

© DICHTBIJ & VER WEG 2026

Deze reportage kwam tot stand i.s.m. en werd gesponsord door: myswitzerland.com

ZWITSERLAND PRAKTISCH:

Vervoer: Met de trein: meerdere verbindingen naar Zwitserland mogelijk vanuit Brussel via Parijs of Keulen naar Bazel. Vanuit Bazel reis je verder over het comfortabele en klokvaste Zwitserse spoornet. Info en tickets: www.sbb.ch

Voor het transport door Zwitserland kozen we zoals altijd voor de Swiss Travel Pass, praktisch, economisch duurzaam. Met slechts één kaartje neem je de trein, bus, sommige kabelbanen en de boot in heel Zwitserland. Verder heeft de Swiss Travel Pass nog vele voordelen waaronder kortingen en zelfs gratis toegang in meer dan 500 Zwitserse musea.